INSPIRATORIUM Ewy Wytrążek

Wspominałam w jednym z postów, że przygotowuję tekst o języku polskim. Doszłam jednak do wniosku, że lepiej będzie, jeśli opublikuję kilka krótszych postów. Dziś część pierwsza. Kolejne są w przygotowaniu.

Kilka dni temu oglądałam program telewizyjny, w którym wypowiadali się znani i mniej znani ludzie. Oto co wynotowałam w ciągu niespełna 15 minut:

- „Sława jakby nie zmieniła go.”
- „Jest to jakby przekraczanie barier (…)”
- „Jestem aktorką i jakby ciało jest też narzędziem (…)”
- „Jestem człowiekiem młodym, przed którym życie jakby się otwiera (…)”
- „Jakby wydaje mi się (…)”
- „(…) jakby leczenie zależało tylko ode mnie.”

Niedawno usłyszałam zwrot „jakby prezentacja”.  Powiedziała to osoba chcąca spotkać się z uznaniem słuchaczy i zaprezentować się jako ekspert. Pomyślałam natychmiast: ” To może darujmy sobie tę „jakby prezentację” i spotkajmy się, kiedy gotowa będzie prawdziwa, porządna prezentacja…” Po kilku kolejnych „jakby” nie mogłam się skupić na treści wystąpienia. Z zaciekawieniem i ze skrywanym rozbawieniem czekałam na kolejne „jakby”. O prelegencie trudno mi było myśleć jako o ekspercie.

„Jakby” osłabia sens, znaczenie słowa, do którego się odnosi. „Jakby sukces”, to coś, co przypomina sukces, ale nim nie jest. „Jakby otwarcie”, to nie to samo co otwarcie.  „Jakby życie” to nie życie. „Jakby ekspert” to nie ekspert.

„Jakby”, a robi różnicę.

Specjaliści wskazują na metatekstowe funkcje owego „jakby”. Użycie tego słowa ułatwia wycofanie się z wypowiedzi, jest w pewnym sensie asekuracją:

- Powiedział Pan, że to przekraczanie barier, a ja się z tym nie zgadzam.
- Nie, ja powiedziałem „jakby przekraczanie granic”. Chodziło mi tak naprawdę nie o przekraczanie granic, ale …

Mam jednak przekonanie, że w większości przypadków używamy tego słowa całkowicie bezrefleksyjnie i nieświadomie, nawykowo. Używamy go, kiedy nie wiemy, co chcemy powiedzieć, kiedy brakuje nam słów  etc.  To rodzaj „wypełniacza”.

Przyjrzyjmy się, jak mogą brzmieć cytowane wyzej fragmenty wypowiedzi, gdy pozbawimy je owego „jakby” lub w jego miejsce wstawimy inne słowo:

- „Sława wcale go nie zmieniła.” [skorzystałam z okazji i przestawiłam też zaimek]
- „Jest to wyraźne przekraczanie barier (…)”
- „Jestem aktorką i moje ciało jest też narzędziem (…)”
- „Jestem człowiekiem młodym, przed którym życie dopiero się otwiera (…)”
- „Wydaje mi się (…)”
- „(…) Leczenie zależało tylko ode mnie.”

Czy nie brzmi to lepiej? Czy wypowiedź nie jest bardziej spójna, konkretna, zdecydowana? Wyeliminowanie tego słowa (wyeliminowanie złego nawyku językowego) polepszy nasz wizerunek. Jeśli jesteśmy specjalistami w określonej dziedzinie, to mówmy jak specjalista, a nie jak „jakby” specjalista.

Słuchajcie się nawzajem, sprawdzajcie, czy sami nie używacie słowa „jakby” w niewłaściwy sposób. Świadome i celowe używanie języka polskiego jest szczególnie ważne w czasie wystąpień publicznych, wywiadów, a także np. w czasie rozmów rekrutacyjnych. Proponuję zacząć polowanie na „jakby”. To może być dobrą zabawą.

Co o tym myślicie? Czy takie informacje są dla Was przydatne?

Czy Wasze obserwacje są podobne do moich?

Jakby pozdrawiam

Ewa

_______________________________________________________

Okiem PRowca

Zwracamy uwagę swoim wyglądem, zachowaniem oraz tym, co mówimy i w jaki sposób mówimy. Język, jakiego używamy, wiele o nas mówi. Za nas mówi:-) Ubiór znacznie łatwiej zmienić niż sposób wypowiadania się. Ważne zatem, by jak najszybciej eliminować wszelkie złe nawyki językowe. One osłabiają przekaz i tym samym osłabiają nasz wizerunek.
Jeśli zadbamy o poprawną i ładną polszczyznę, to będziemy się pozytywnie wyróżniać.
Język jest wizytówką. Ważnym elementem budowania wizerunku specjalisty, eksperta, człowieka wykształconego.

Ewa Wytrążek Uncategorized edukacja, język, komunikacja, nauka, prezentacje, wizerunek